Strona główna ZALECENIA
Drukuj Email

Uproszczenia w uprawie roli nowym wyzwaniem dla praktyki rolniczej                                                              Powrót

W Polsce oraz Europie Środkowo-Wschodniej powszechnie stosowana jest klasyczna uprawa roli z użyciem pługa oraz oddzielnymi zabiegami doprawiającymi rolę. Jedynie na powierzchni około 5–10% obsiewanych gruntów zamiast pługa stosuje się kultywatory oraz inne narzędzia spulchniające, natomiast siew bezpośredni stanowi niecały 1% powierzchni. Mając na uwadze obniżenie kosztów produkcji roślinnej, głównie poprzez mniejsze zużycie paliwa oraz nakładów pracy ludzkiej, należy w najbliższych latach dążyć do zmniejszenia areału uprawianego metodą klasyczną (płużną) przez wprowadzenie na większą skalę techniki uprawy uproszczonej. Dodatkowo w ostatnim czasie, w ramach koncepcji rozwoju rolnictwa zrównoważonego, upowszechnia się tzw. konserwująca (zachowawcza) uprawa roli, której celem jest ochrona środowiska przyrodniczego, wzrost żyzności gleby oraz racjonalne zmniejszenie nakładów bez wyraźnego ujemnego wpływu na plonowanie roślin. Energooszczędne techniki uprawy roli doskonale wpisują się w tę tematykę.

W związku z powyższym istnieje pilna potrzeba wdrożenia do szerokiej praktyki rolniczej uzyskanych w IUNG-PIB wyników badań naukowych oraz prac badawczo-rozwojowych nad produkcyjno-ekonomicznymi, przyrodniczymi i środowiskowymi konsekwencjami uproszczeń w uprawie roli. Proponowane rozwiązania charakteryzują się bowiem wieloma zaletami. Ograniczenie ilości, głębokości i intensywności wykonywania zabiegów uprawowych może prowadzić do eliminowania procesów degradacji gleby, sprzyjać nagromadzaniu się próchnicy i poprawiać jej biologiczną aktywność. Pozostawienie resztek pożniwnych na powierzchni gleby może przyczynić się do zmniejszenia spływów powierzchniowych, zwiększenia retencji wodnej gleby, a tym samym – zmniejszenia ilości wody dopływającej do rzek (zmniejszenie zagrożenia powodziowego). Poza tym zmniejszenie intensywności uprawy powoduje spowolnienie rozkładu materii organicznej, zmniejszenie wydzielania CO2, a w konsekwencji ograniczenie efektu cieplarnianego.

Wykonane prace badawcze w zróżnicowanych warunkach glebowo-klimatycznych oraz przeprowadzone wdrożenia wskazują też na znaczne korzyści finansowe takiego sposobu gospodarowania. Zmniejszą się nakłady energetyczne na produkcję roślinną (mniejsze zużycie paliwa oraz nakłady pracy ludzkiej), co zbliża nas wielkością uzyskanego parametru do nakładów ponoszonych na uprawę w krajach Europy Zachodniej. Kolejnym praktycznym osiągnięciem przeprowadzonych prac jest wskazanie możliwości ograniczania degradacji środowiska rolniczego, a w szczególności gleb zagrożonych erozją wodną oraz wymywaniem składników pokarmowych (głównie związków azotu) do cieków wodnych i w głąb profilu glebowego. W wyniku zastosowania na szerszą skalę proponowanych rozwiązań technicznych i technologicznych rolnictwo w Polsce może w znacznym stopniu przyczynić się do ochrony rolniczej przestrzeni produkcyjnej oraz walorów ekologicznych przyrodniczo cennych obszarów krajobrazowych.

Wymiernym efektem przeprowadzonych przez IUNG-PIB prac badawczo-rozwojowych i wdrożeń jest kwestia dotycząca zastąpienia dominującego w naszym rolnictwie tradycyjnego systemu uprawy płużnej nowymi, bezorkowymi technikami uprawy roli. Istotnym elementem przeprowadzonych prac jest również wskazanie szerokiej praktyce rolniczej na wiele korzyści płynących w następstwie wprowadzenia ekonomicznie uzasadnionych oraz ekologicznie bezpiecznych i sprzyjających poprawie środowiska przyrodniczego, przyjaznych technik uprawy roli i technologii produkcji, dostosowanych do różnych warunków siedliska oraz poziomu agrotechniki.

Zdjęcie nr. 1 – pszenica ozima uprawiana po pszenicy systemem siewu bezpośredniego – późna jesień
Zdjęcie nr. 2 – spulchniacz obrotowy konstrukcji ITP Falenty – Mazowiecki Ośrodek Badawczy w Kłudzienku – pokaz maszyny na polu ŚODR Modliszewice
Zdjęcie nr. 3 – głębosz na polu w RZD Kępa-Puławy
Zdjęcie nr.4 – rzepak ozimy uprawiany techniką uproszczoną w na polu doświadczalnym w Rogowie
Zdjęcie nr. 5 – pola doświadczalne z pszenicą ozimą uprawianą różnymi technikami  w Rogowie (powiat Zamość)
Zdjęcie nr. 6 – pola doświadczalne z rzepakiem ozimym uprawianym różnymi technikami  w Rogowie (powiat Zamość)
Zdjęcie nr. 7 – agregat uprawowo-siewny na polach doświadczalnych z różnymi systemami uprawy roli w Rogowie
Zdjęcie nr. 8 - agregat uprawowo-siewny na polach doświadczalnych z różnymi systemami uprawy roli w RZD Kępa-Puławy

 

Zdjęcie nr. 1

 

Zdjęcie nr. 2

 

Zdjęcie nr. 3

 

Zdjęcie nr. 4

 

Zdjęcie nr. 5

 

Zdjęcie nr. 6

 

Zdjęcie nr. 7

 

Zdjęcie nr. 8

...................................................................
Wpisany przez Administrator    18.02.2015

Zmieniony 18.02.2016
Liczba odwiedzin :1670